Τετάρτη, 7 Δεκεμβρίου 2016

Ερώτηση του Κώστα Χρυσόγονου για τις συνέπειες της κυκλοφορίας προϊόντων απομιμήσεων στην ευρωπαϊκή οικονομία


ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Βρυξέλλες, 07/12/2016


Τις αρνητικές συνέπειες της κυκλοφορίας προϊόντων απομιμήσεων στην ευρωπαϊκή οικονομία ανέδειξε με γραπτή ερώτησή του ο Κώστας Χρυσόγονος. Απευθυνόμενος στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο Ευρωβουλευτής αναφέρθηκε σε στοιχεία που προκύπτουν από μελέτες του Γραφείου Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUIPO), σύμφωνα με τα οποία προκύπτει πως η ευρεία κυκλοφορία προϊόντων απομιμήσεων έχει σοβαρές συνέπειες στις οικονομίες των κρατών-μελών της Ευρωζώνης. Εστιάζοντας στην Ελλάδα τόνισε πως το νόμιμο εμπόριο και η βιομηχανία χάνουν περισσότερα από 2,1 δις ευρώ εξαιτίας της ευρείας κυκλοφορίας προϊόντων απομιμήσεων, ενώ οι απώλειες σε θέσεις εργασίας υπολογίζονται σε 24.600, επιβαρύνοντας την ήδη δυσχερή θέση της ελληνικής οικονομίας. Έκλεισε την ερώτησή του καλώντας την Επιτροπή να παρουσιάσει νέο σχέδιο καταπολέμησης της κυκλοφορίας παραποιημένων προϊόντων, ενώ αναφερόμενος ειδικά στην Ελλάδα υπογράμμισε την ανάγκη να αντιμετωπιστεί το ζήτημα, αντί της συνεχούς επιβολής μέτρων που επιβαρύνουν τους νομίμως εργαζόμενους πολίτες.


Ακολουθεί το κείμενο της ερώτησης :

Σύμφωνα με στοιχεία από μελέτες του Γραφείου Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUIPO), προκύπτει πως η ευρεία κυκλοφορία προϊόντων απομιμήσεων έχει σοβαρές συνέπειες στις οικονομίες των κρατών-μελών της Ευρωζώνης. Συγκεκριμένα υπολογίζεται πως στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης χάνονται κάθε χρόνο πάνω από 48 δισ. ευρώ ή το 7,4% του συνόλου των πωλήσεων και 500.000 θέσεις εργασίας, ενώ τα διαφυγόντα δημόσια έσοδα ανέρχονται σε 14,3 δισ. σε συγκεκριμένους τομείς της οικονομίας. Ειδικά στην Ελλάδα το νόμιμο εμπόριο και η βιομηχανία χάνουν περισσότερα από 2,1 δις ευρώ εξαιτίας της ευρείας κυκλοφορίας προϊόντων απομιμήσεων, ενώ οι απώλειες σε θέσεις εργασίας υπολογίζονται σε 24.600, επιβαρύνοντας την ήδη κακή κατάσταση της ελληνικής οικονομίας.

Ερωτάται η Επιτροπή :
α) Ποιες ενέργειες σχεδιάζει ώστε να καταπολεμήσει την κυκλοφορία παραποιημένων προϊόντων και απομιμήσεων;
β) Καθώς η κυκλοφορία παραποιημένων προϊόντων επιβαρύνει σταθερά και άμεσα την κατάσταση των κρατικών οικονομιών, υπάρχει σχέδιο δημιουργίας νέου εξειδικευμένου μηχανισμού αντιμετώπισης του παραεμπορίου;
γ) Ειδικά για την περίπτωση της Ελλάδας, από τους πολίτες της οποίας ζητούνται συνεχώς νέες θυσίες με στόχο τη μελλοντική ανάκαμψη της οικονομίας, ποιες είναι οι δράσεις που σχεδιάζονται με στόχο την αντιμετώπιση της κυκλοφορίας παραποιημένων προϊόντων, αντί της επιβολής μέτρων που δυσχεραίνουν τη θέση των νομίμως εργαζομένων;

Έκθεση του Κώστα Χρυσόγονου σχετικά με την ευθύνη, την αποζημίωση και τη χρηματοοικονομική ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου που υπερψηφίστηκε από την Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

 
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ


Ιστορικό

Οι υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου διεξάγονται σε όλο και μεγαλύτερες αποστάσεις από την ακτή και σε ύδατα μεγαλύτερου βάθους από ό,τι στο παρελθόν. Κάποιες εργασίες διεξάγονται σε δύσκολες περιβαλλοντικές συνθήκες, όπως στην Αρκτική, και άλλες σε περιοχές που εξαρτώνται οικονομικά σε μεγάλο βαθμό από τον τουρισμό, όπως η Μεσόγειος θάλασσα και το Αιγαίο πέλαγος. Άνω του 90% του πετρελαίου και 60% του φυσικού αερίου που παράγεται στην Ευρώπη (ΕΕ και Νορβηγία/Ισλανδία) προέρχεται από υπεράκτιες εργασίες. Υπεράκτιες εργασίες (εξερεύνηση και εκμετάλλευση) είτε είναι εν εξελίξει είτε έχουν προγραμματιστεί στα χωρικά ύδατα 18 κρατών μελών.
Μετά την έκρηξη στην πλατφόρμα εξόρυξης του Deepwater Horizon, στις 20 Απριλίου 2010, και την πετρελαιοκηλίδα που προκλήθηκε, θεσπίστηκε η οδηγία για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών, με στόχο να οριστούν ελάχιστες απαιτήσεις για την πρόληψη σοβαρών ατυχημάτων στο πλαίσιο υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου στην ΕΕ, καθώς και να περιοριστούν οι συνέπειες τέτοιων ατυχημάτων. Δόθηκε στα κράτη μέλη χρονικό περιθώριο ως τις 19 Ιουλίου για να επικαιροποιήσουν τα εθνικά νομοθετικά τους πλαίσια σχετικά με τις υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου, ώστε να ευθυγραμμιστούν με την οδηγία για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών. Καθώς η εν λόγω προθεσμία έχει εκπνεύσει προ πολλού, πρέπει να είναι ήδη διαθέσιμα τα βασικά στοιχεία ενός ολοκληρωμένου πλαισίου σε επίπεδο ΕΕ για την πρόληψη σοβαρών ατυχημάτων και τον περιορισμό των συνεπειών τους.
Το άρθρο 7 της οδηγίας για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών, σε συνδυασμό με το άρθρο 38, καθιστά τους κατόχους άδειας υπεράκτιας εκμετάλλευσης αυστηρά υπεύθυνους για την πρόληψη και την αποκατάσταση τυχόν περιβαλλοντικών ζημιών που προκαλούνται στο πλαίσιο της δραστηριότητάς τους. Οι οικείες δημόσιες αρχές των κρατών μελών, που είναι επιφορτισμένες με την εκπροσώπηση των συμφερόντων περιβαλλοντικής προστασίας, θα διασφαλίζουν τον εντοπισμό του υπεύθυνου φορέα εκμετάλλευσης, την απόδειξη αιτιώδους συνάφειας, τη δημιουργία και την έγκριση του σχεδίου αποκατάστασης, τη λήψη των απαραίτητων προληπτικών μέτρων ή μέτρων αποκατάστασης και λοιπά. Το άρθρο 4 της οδηγίας για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών ορίζει προϋποθέσεις για τη χορήγηση άδειας που στοχεύουν στη διασφάλιση ότι κάτοχοι άδειας θα είναι πάντοτε τεχνικά ή οικονομικά σε θέση να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες των υπεράκτιων δραστηριοτήτων τους. Απαιτεί, επίσης, από τα κράτη μέλη να θεσπίσουν διαδικασίες για τον άμεσο και επαρκή χειρισμό αγωγών αποζημίωσης, συμπεριλαμβανομένων των συνοριακών περιστατικών, καθώς και να διευκολύνουν τη χρήση αποδοτικών χρηματοοικονομικών μέσων.

Αστική και ποινική ευθύνη

Ωστόσο, η οδηγία δεν ρυθμίζει την αστική ευθύνη για ζημία σε όλο της το εύρος, είτε αφορά φυσικά είτε νομικά πρόσωπα, είτε πρόκειται για σωματική βλάβη, είτε για υλικές ζημίες, είτε για οικονομική απώλεια, καθαρή ή παρεπόμενη. Επίσης, δεν ρυθμίζεται η ποινική ευθύνη για υπεράκτια ατυχήματα, τα πιθανά πρόστιμα ή άλλες μη στερητικές της ελευθερίας ποινές.
Παρά το γεγονός ότι οι παραβιάσεις της υπεράκτιας ασφάλειας εμπίπτουν σε πολλά κράτη [1] στο πεδίο εφαρμογής του ποινικού κώδικα, δεν υπάρχει εναρμόνιση σε επίπεδο ΕΕ ούτε για τον ορισμό των ποινικών αδικημάτων ούτε για τις ελάχιστες ρυθμίσεις σχετικά με τον τύπο και το ύψος των κυρώσεων. Η θέσπιση ποινικής ευθύνης σε επίπεδο ΕΕ θα αποτελούσε έναν επιπλέον αποτρεπτικό παράγοντα πέραν των αστικών κυρώσεων, γεγονός που θα βελτίωνε την προστασία του περιβάλλοντος και τη συμμόρφωση προς τα μέτρα ασφαλείας. Αυτό θα ήταν σύμφωνο με το δίκαιο της ΕΕ, στο βαθμό που τα μέτρα ποινικού δικαίου θα λαμβάνονται ώστε να διασφαλιστεί η αποδοτική εφαρμογή της περιβαλλοντικής πολιτικής της ΕΕ [2]. Επιπλέον, βάσει του άρθρου 83 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, είναι δυνατή η θέσπιση, σε επίπεδο ΕΕ, ελάχιστων κανόνων υπό μορφή ορισμών ποινικών αδικημάτων και κυρώσεων, εφόσον είναι απαραίτητοι για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής μιας πολιτικής της Ένωσης. Επομένως, τούτο συνεπάγεται ότι, προκειμένου να θεωρηθούν οι παραβιάσεις της οδηγίας για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών ως ποινικά αδικήματα, είναι απαραίτητη η διεξαγωγή ελέγχου αναγκαιότητας και αναλογικότητας.
Μπορούν να διακριθούν τρεις κατηγορίες αστικής ευθύνης: σωματική βλάβη, υλική ζημία και οικονομική απώλεια. Σύμφωνα με την τελική έκθεση της Bio by Deloit για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με την αστική ευθύνη, τη χρηματοοικονομική ασφάλεια και τις αξιώσεις αποζημίωσης για υπεράκτιες δραστηριότητες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, σε όλα τα κράτη μέλη προβλέπονται αξιώσεις για σωματική βλάβη και βλάβη επί της περιουσίας από υπεράκτια ατυχήματα. Για την ευθύνη αυτή στις χώρες του ΕΟΧ δεν προβλέπεται σχεδόν ποτέ ανώτατο όριο [3]. Ωστόσο, τα κράτη χειρίζονται με πολύ διαφορετικό τρόπο την ευθύνη για τέτοια ατυχήματα. Στα πιο πολλά επίμαχα κράτη τίθενται περιορισμοί στην αστική ευθύνη για παράκτια ατυχήματα μέσω του βάρους απόδειξης για την αμέλεια, μέσω των απαιτήσεων για άμεση οικονομική απώλεια ή/και μέσω της απαγόρευσης καταβολής αποζημίωσης για οικονομική απώλεια σε περίπτωση που δεν έχει προκληθεί σωματική βλάβη ή βλάβη επί της περιουσίας («ρήτρες εξαίρεσης»).
Η εμπορική αλιεία και όσοι ασχολούνται με τις υδατοκαλλιέργειες/θαλασσοκαλλιέργειες ενδέχεται να υποστούν καθαρή οικονομική απώλεια λόγω πετρελαιοκηλίδας ή κηλίδας χημικών που οφείλεται σε υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου ή λόγω της ακατάλληλης χρήσης μέσων διασποράς, αν δεν μπορούν να συνεχίσουν τις εμπορικές τους δραστηριότητες εξαιτίας απαγορεύσεων της αλιείας και της πώλησης οστρακοειδών, ή μείωσης ή απώλειας τους μεριδίου τους στην αγορά. Οι επιχειρήσεις στον τομέα του τουρισμού θα μπορούσαν, επίσης, να υποστούν καθαρή οικονομική ζημία λόγω διαφυγόντος κέρδους από τη μείωση ή την απουσία πελατών συνεπεία πετρελαιοκηλίδας ή κηλίδας χημικών που παρασύρεται στις ακτές. Οι θιγόμενες τουριστικές επιχειρήσεις θα μπορούσαν να είναι από ξενοδοχεία, εστιατόρια και κρουαζιερόπλοια μέχρι καφετέριες και καταστήματα αναμνηστικών. Τέλος, θα μπορούσαν να θιγούν με παρόμοιο τρόπο και άλλες παράκτιες επιχειρήσεις, όπως σταθμοί παραγωγής ενέργειας και εγκαταστάσεις αφαλάτωσης, οι οποίες χρησιμοποιούν μεγάλες ποσότητες θαλασσινού νερού και ενδέχεται να δυσλειτουργούν, εάν περάσει στις εγκαταστάσεις νερό ανεμεμειγμένο με πετρέλαιο.
Το μόνο κράτος του ΕΟΧ με νομοθεσία που προβλέπει ευθύνη προς αποζημίωση συγκεκριμένα σε περίπτωση ρύπανσης από περιστατικά που σχετίζονται με υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου, όταν θίγεται ο τομέας της αλιείας, είναι η Νορβηγία. Στη Δανία προβλέπεται αντικειμενική ευθύνη για σωματικές βλάβες, βλάβες επί της περιουσίας και οικονομική απώλεια που προκαλούνται από την εξερεύνηση και την παραγωγή υδρογονανθράκων. Στην Ελλάδα και την Κύπρο προβλέπεται, επιπλέον του γενικού δικαίου περί αδικοπραξιών, ευθύνη των κατόχων άδειας/μισθωτών για καθαρή οικονομική απώλεια, βάσει του υποδείγματος σύμβασης κατανομής της παραγωγής και του σχεδίου υποδείγματος σύμβασης μίσθωσης αντιστοίχως. Ωστόσο, λόγω του γεγονότος ότι η υποχρέωση προς αποζημίωση προσώπων που έχουν θιγεί από παράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου περιλαμβάνεται σε συμβατικές συμφωνίες, μόνο το κράτος έχει το δικαίωμα να απαιτήσει από τον κάτοχο άδειας/δικαιούχο να εκπληρώσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις. Οι θιγόμενοι, επομένως, πρέπει να πείσουν το κράτος να ενεργήσει εξ ονόματός τους.
Παρά το γεγονός ότι οι κανονισμοί Βρυξέλλες Ι και Ρώμη ΙΙ συνεισφέρουν στη διασφάλιση των συμφερόντων των θιγόμενων σε περίπτωση ατυχημάτων που λαμβάνουν χώρα σε περιοχές δικαιοδοσίας με λιγότερο αυστηρούς κανόνες για την αστική ευθύνη σε σχέση με τη δική τους περιοχή δικαιοδοσίας, πρέπει να εξεταστεί περαιτέρω κατά πόσο η διασφάλιση αυτή είναι επαρκής από την άποψη της πρόσβασης στη δικαιοσύνη, καθώς και από την άποψη των ίσων όρων ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις. Οι αποκλίσεις μεταξύ των συστημάτων για την ευθύνη δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για την αναζήτηση της ευνοϊκότερης δικαιοδοσίας (forum shopping), σε περίπτωση απελευθέρωσης πετρελαίου, φυσικού αερίου ή άλλων επικίνδυνων ουσιών μετά από υπεράκτιο ατύχημα πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Ο εισηγητής πιστεύει, συνεπώς, ότι είναι πρωταρχική η σημασία της επικαιροποίησης των υφιστάμενων συστημάτων για την ευθύνη στα κράτη μέλη, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι, σε περίπτωση που συμβεί ατύχημα στα ύδατα αυτών των κρατών, δεν θα έχει δυσμενείς επιπτώσεις για το μέλλον των παράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ούτε και για το μέλλον της ΕΕ συνολικά, αν το ατύχημα συμβεί σε περιοχή που εξαρτάται από τον τουρισμό, όσον αφορά την οικονομία της. Εν όψει της οικονομικής ύφεσης και του συσχετισμού μεταξύ της προώθησης των υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου και της αποκατάστασης του οικονομικού ελλείμματος ορισμένων κρατών, μπορεί να αποτελέσει μεγάλο πρόβλημα η απουσία ενός αποτελεσματικού συστήματος ρυθμίσεων για την ευθύνη και τη χρηματοοικονομική ασφάλεια, ώστε να καλύπτονται οι σχετικές αξιώσεις.

Οικονομικές εγγυήσεις

Σύμφωνα με την αιτιολογική σκέψη 63 της οδηγίας για την ασφάλεια των υπεράκτιων εργασιών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρέπει να υποβάλει έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με «τα κατάλληλα μέτρα που θα διασφαλίσουν επαρκώς αυστηρό καθεστώς ευθύνης για ζημίες σχετιζόμενες με υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου, απαιτήσεις σχετικά με την οικονομική ικανότητα, συμπεριλαμβανομένης της διαθεσιμότητας ενδεδειγμένων μέσων χρηματοοικονομικής ασφάλειας, ή άλλες διευθετήσεις. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει εξέταση σκοπιμότητας μηχανισμού αμοιβαίας αποζημίωσης».
Επί του παρόντος, τα περισσότερα κράτη προβλέπουν μόνο έναν μηχανισμό αποζημίωσης, την ασφάλιση. Το γεγονός αυτό έρχεται σε έντονη αντίθεση με τους μηχανισμούς που μπορεί να επιλέξει ο κάτοχος άδειας υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου για να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις που απορρέουν από άδεια ή συμβατική συμφωνία, στους οποίους περιλαμβάνονται συνήθως τραπεζικές εγγυήσεις, εγγυητικές επιστολές, ασφάλιση και, αν κριθεί σκόπιμο, εγγυήσεις της μητρικής εταιρείας. Τέλος, δεν είναι σαφές κατά πόσο τα ασφαλιστήρια συμβόλαια, που γίνονται αποδεκτά από τις αρμόδιες αρχές, περιλαμβάνουν κάλυψη για καθαρή οικονομική απώλεια, καθώς δεν θα είχε νόημα για τον κάτοχο άδειας υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου η χρηματοοικονομική ασφάλεια για ευθύνη που δεν προβλέπεται στην περιοχή δικαιοδοσίας, στην οποία διεξάγονται οι σχετικές εργασίες.
Ο εισηγητής πιστεύει, συνεπώς, ότι πρέπει να προωθηθεί μια ισορροπημένη λύση όσον αφορά τις απαιτήσεις υποχρεωτικής χρηματοοικονομικής ασφάλειας, έτσι ώστε οι πετρελαϊκές εταιρείες να μην αποκλειστούν από τον τομέα των υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αυτό πρέπει να γίνει κατά τέτοιον τρόπο, ώστε να μην υπονομεύεται η αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει», σε περίπτωση που τεθούν πολύ χαμηλά ελάχιστα όρια ασφάλειας, αλλά ταυτόχρονα να περιορίζεται η υποχρεωτική ασφάλεια σε ασφαλιστικά προϊόντα.

Συμπέρασμα

Η αποτελεσματικότητα των συστημάτων των κρατών για την ευθύνη για συνήθεις ζημίες που προκαλούνται από ρύπανση λόγω υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου, τα καθεστώτα για το χειρισμό αξιώσεων αποζημίωσης για ζημία, η διαθεσιμότητα μέσων χρηματοοικονομικής ασφάλειας και οι απαιτήσεις για χρηματοοικονομική ασφάλεια συνδέονται στενά. Ευλόγως, η συντριπτική πλειοψηφία των αξιώσεων, οι οποίες σχετίζονται με συνήθεις ζημίες που προκαλούνται από ρύπανση λόγω υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου, αφορούν καθαρή οικονομική απώλεια. Αν το σύστημα για την ευθύνη σε κράτος μέλος δεν αναγνωρίζει αυτόν τον τύπο απώλειας, ή έχει υιοθετήσει συντηρητική προσέγγιση αναφορικά με τις αξιώσεις που αφορούν καθαρή οικονομική απώλεια, έχει ελάχιστη σημασία το αν έχει θεσπιστεί αποτελεσματικό καθεστώς χειρισμού των αξιώσεων προς αποζημίωση, ή το αν οι αξιώσεις αυτές καλύπτονται από μέσα χρηματοοικονομικής ασφάλειας.
Δεδομένων των συστημάτων των κρατών μελών για την ευθύνη, προκύπτει το ζωτικής σημασίας ερώτημα, κατά πόσο η πλειονότητα των αστικών αξιώσεων από ατυχήματα που προκαλούν εκτεταμένη ζημία λόγω ρύπανσης θα αντιμετωπιστεί βάσει των νομοθετικών, μη νομοθετικών, ad hoc ή δικαστικών ρυθμίσεων που εφαρμόζονται στα εν λόγω κράτη. Με την εξαίρεση της Γαλλίας, της Ολλανδίας και της Δανίας, οι θιγόμενοι είναι απίθανο να λάβουν αποζημίωση σε πολλά κράτη μέλη, ιδίως εάν πρόκειται για εταιρείες που υφίστανται έμμεσες ζημίες, όπως οχηματαγωγά ή επιχειρήσεις επεξεργασίας αλιευμάτων. Έχουν εγερθεί τέτοιες αξιώσεις στην ΕΕ, κυρίως σε περίπτωση πετρελαιοκηλίδων προερχόμενων από σκάφη, και το διαφυγόν κέρδος καλύπτεται βάσει των διεθνών ρυθμίσεων που προβλέπουν οι συμβάσεις του 1992 περί αστικής ευθύνης και ταμείων, αν η απώλεια είναι άμεση. Ωστόσο, δεν υπάρχουν συμβάσεις που να προβλέπουν αποζημίωση όταν η ζημία οφείλεται σε υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ τέτοιου είδους ατυχήματα πιθανότατα δεν εμπίπτουν στις προαναφερθείσες συμβάσεις, καθώς είναι απίθανο οι υπεράκτιες εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου να νοούνται ως «πλοία» για τους σκοπούς των συγκεκριμένων συμβάσεων.
Ο εισηγητής, συνεπώς, είναι της άποψης ότι η Επιτροπή πρέπει να συνεργαστεί στενά με τα κράτη μέλη και να διασφαλίσει ότι οι ρυθμίσεις περί αποζημίωσης και χρηματοοικονομικής ασφάλειας για υπεράκτιες εργασίες πετρελαίου και φυσικού αερίου στην ΕΕ συμβαδίζουν με τις εξελίξεις, και πιο συγκεκριμένα ότι: i) προβλέπεται αποζημίωση σε περίπτωση έγερσης αξιώσεων από τρίτους για συνήθεις ζημίες που προκαλούνται από υπεράκτια ατυχήματα πετρελαίου και φυσικού αερίου· ii) θεσπίζεται αποτελεσματικό καθεστώς χορήγησης αποζημίωσης για τον χειρισμό της καταβολής των σχετικών ποσών και· και iii) διασφαλίζεται ότι οι φορείς λειτουργίας και άλλα υπεύθυνα μέρη διαθέτουν επαρκή χρηματοοικονομικά στοιχεία ώστε να ανταποκρίνονται στις αξιώσεις προς αποζημίωση.

________________________________________
[1] Τέτοια κράτη είναι η Δανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Νορβηγία.
[2] Case C-176/03, Commission v. Council, judgment of 13 September 2005.
[3] Στη Γερμανία μπορεί να επιβληθεί ανώτατο όριο σε περίπτωση αδικοπραξίας, όταν η ευθύνη είναι αντικειμενική.

Έκθεση του Κώστα Χρυσόγονου σχετικά με τη χρήση της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής που υπερψηφίστηκε από την Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

 
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ


Σκοπός της διαδικασίας

Σκοπός της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής είναι να καταστήσει δυνατή την ταχύτερη είσπραξη χρηματικών ποσών στο πλαίσιο διασυνοριακών διαδικασιών. Η διαδικασία έχει προαιρετικό χαρακτήρα, πράγμα που σημαίνει ότι διατίθεται σε διασυνοριακές υποθέσεις εναλλακτικά σε σχέση με τις διάφορες ισοδύναμες εθνικές διαδικασίες. Με απλά λόγια, η διαδικασία επιτρέπει στους πιστωτές να ζητήσουν χωρίς δυσκολία την έκδοση μιας διαταγής πληρωμής προκειμένου να ικανοποιήσουν μη αμφισβητούμενες απαιτήσεις σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις. Η έκδοση διαταγής πληρωμής μπορεί να ζητηθεί δι αλληλογραφίας ή, συχνά, και ηλεκτρονικά, δεν προϋποθέτει τη συνδρομή δικηγόρου και είναι εκτελεστή, χωρίς πρόσθετες διατυπώσεις, σε άλλα κράτη μέλη.
Η ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής εκδίδεται αυτομάτως, με βάση την αίτηση και μόνον, ο οφειλέτης, ωστόσο, μπορεί να διατυπώσει αντιρρήσεις εντός τριάντα ημερών. Σε περίπτωση μιας τέτοιας αντίρρησης, η διαδικασία τερματίζεται και μπορεί να ξεκινήσει μια κατ’ αντιδικίαν δικαστική διαδικασία.

Χρήση της διαδικασίας

Σύμφωνα με την Επιτροπή υποβάλλονται ετησίως 12.000 περίπου αιτήσεις για ευρωπαϊκές διαταγές πληρωμής. Η διαδικασία φαίνεται ότι εφαρμόζεται περισσότερο σε χώρες που διαθέτουν μια παρόμοια εθνική διαδικασία, δεδομένου ότι οι ενδιαφερόμενοι είναι περισσότερο εξοικειωμένοι με το σύστημα αυτό. Σε ορισμένα κράτη μέλη, η διαδικασία εφαρμόζεται σε πολύ μικρό βαθμό και για το λόγο αυτό πρέπει να καταβληθούν μεγαλύτερες προσπάθειες προκειμένου να ενημερωθούν οι επιχειρήσεις και οι ασκούντες νομικά επαγγέλματα για την ύπαρξη και τα πλεονεκτήματα της σχετικής διαδικασίας.

Πρακτική εφαρμογή

Για την αποτελεσματική εφαρμογή της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής πρέπει να πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις· πρώτον, η διαταγή πληρωμής πρέπει να χορηγείται με ταχύτητα χωρίς να εξετάζεται λεπτομερώς η σχετική απαίτηση. Ο κανονισμός προβλέπει ότι οι διαταγές πληρωμής πρέπει να εκδίδονται εντός τριάντα ημερών. Φαίνεται, ωστόσο, ότι ενώ σε ορισμένα κράτη μέλη οι διαταγές πληρωμής εκδίδονται εμπρόθεσμα, σε άλλα κράτη μέλη απαιτείται πολύ περισσότερος χρόνος που σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνει και τους έξι μήνες. Αυτό δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό.
Δεύτερον, τα σχετικά έντυπα θα πρέπει να μπορούν να υποβληθούν ηλεκτρονικά. Σήμερα, τα έντυπα μπορούν να συμπληρωθούν ηλεκτρονικά, γεγονός που μειώνει ήδη τον αριθμό των σφαλμάτων και των παραλείψεων στα έντυπα. Αυτό θα συμβάλει επίσης στη μείωση του αριθμού των αιτήσεων που επιστρέφονται προς διόρθωση ή συμπλήρωση. Περαιτέρω πρόοδος στον τομέα αυτό μπορεί, ειδικότερα, να επιτευχθεί μέσω του συστήματος e-Codex, με αποτέλεσμα οι αιτήσεις να μπορούν να υποβληθούν ηλεκτρονικά.
Τρίτον, δεδομένου ότι η διαδικασία αυτή έχει διασυνοριακό χαρακτήρα, τα κράτη μέλη θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να κάνουν δεκτές αιτήσεις και σε άλλες γλώσσες. Η Γαλλία αποτελεί εν προκειμένω πρότυπο, καθώς στη χώρα αυτή γίνονται δεκτές αιτήσεις σε πέντε γλώσσες. Στα περισσότερα άλλα κράτη μέλη, ωστόσο, δεν γίνονται δεκτές αιτήσεις σε άλλες γλώσσες.

Νομικά ζητήματα

Στο πλαίσιο της εφαρμογής της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής έχει ανακύψει μια σειρά νομικών προβλημάτων. Πρώτον, δεν υπάρχουν στον αρχικό κανονισμό ρητές διατάξεις σχετικά με τους καταβλητέους τόκους για την κύρια απαίτηση. Το ζήτημα έχει αποσαφηνιστεί νομολογιακά: Με την ευρωπαϊκή διαταγή πληρωμής μπορούν να ζητηθούν τόκοι για το χρονικό διάστημα που μεσολαβεί μεταξύ της ημερομηνίας κατά την οποία η απαίτηση καθίσταται ληξιπρόθεσμη και της αποπληρωμής της [1]. Ωστόσο, η άσκηση της αξίωσης αυτής θα μπορούσε να καταστεί απλούστερη με μια σαφέστερη διατύπωση των σχετικών τμημάτων.
Δεύτερον, είναι προφανές ότι μια πλήρως αυτοματοποιημένη διεκπεραίωση της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής, όπως οι αντίστοιχες εθνικές διαδικασίες, δεν είναι πάντοτε συμβατή στην πράξη με τις απαιτήσεις προστασίας των καταναλωτών. Το Δικαστήριο έχει αποφανθεί ότι, ακόμη και αν το δικαστήριο δεν θα πρέπει κανονικά να εξετάζει την υποκείμενη για την έκδοση διαταγής πληρωμής νομική κατάσταση, η αποτελεσματικότητα του δικαίου περί προστασίας των καταναλωτών επιβάλλει ότι το δικαστήριο θα πρέπει τουλάχιστον να εξετάζει εάν ο συμβατικός όρος, δυνάμει του οποίου μια επιχείρηση απαιτεί την πληρωμή, είναι δίκαιος για τον καταναλωτή [2]. Εάν ο όρος αυτός είναι αθέμιτος, η διαταγή πληρωμής δεν πρέπει να εκδίδεται. Αυτό είναι συμβατό με τον κανονισμό, δεδομένου ότι σε αυτόν ορίζεται ότι το δικαστήριο θα πρέπει να εξετάζει εάν μια απαίτηση είναι βάσιμη.

Αντιρρήσεις και επανεξέταση

Όταν ο καθ' ου η αίτηση διατυπώνει αντιρρήσεις, η διαδικασία δεν μπορεί να συνεχιστεί. Ανάλογα με τους ισχυρισμούς του αιτούντος, η υπόθεση μπορεί να αποσυρθεί, να συνεχιστεί σε μια τακτική δίκη ή, μετά την αναθεώρηση του 2015, να συνεχιστεί στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής διαδικασίας μικροδιαφορών. Ο αριθμός των αντιρρήσεων ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό στα επιμέρους κράτη μέλη και συναρτάται προφανώς με το αν το εθνικό δίκαιο προβλέπει παρόμοιες διαδικασίες. Στις χώρες στις οποίες υφίσταται μια τέτοια εθνική διαδικασία, ο αριθμός των αντιρρήσεων είναι σχετικά μικρός, ενώ σε ορισμένες άλλες το ποσοστό αυτό υπερβαίνει το 50%.
Λόγω του χαρακτήρα της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής, αναθεώρηση επιτρέπεται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, για παράδειγμα, όταν δεν γίνεται σεβαστό το δικαίωμα υπεράσπισης. Το 2015, εξετάστηκε το ενδεχόμενο να τροποποιηθούν οι διατάξεις σχετικά με την επανεξέταση σε εξαιρετικές περιπτώσεις, το κείμενο ωστόσο παραμένει μέχρι σήμερα αμετάβλητο. Μία αποσαφήνιση θα ήταν ωστόσο επιθυμητή.

Δυνητικές αλλαγές της διαδικασίας

Ο εισηγητής φρονεί ότι η Επιτροπή θα πρέπει να αναθεωρήσει ορισμένα από τα τυποποιημένα έντυπα προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι διάφορες αλλαγές που έχουν επέλθει με την πάροδο των ετών, καθώς και για να καταστούν σαφέστερα τα τμήματα που αφορούν την καταβολή τόκων. Όσον αφορά τον κανονισμό καθαυτό, ο εισηγητής δεν θεωρεί ότι υπάρχει επείγουσα ανάγκη για αλλαγές, πιστεύει ωστόσο, ότι, ενόψει της προόδου που έχει επιτευχθεί στο οικογενειακό δίκαιο της ΕΕ, ορισμένοι από τους περιορισμούς του πεδίου εφαρμογής της διαδικασίας θα μπορούσαν να καταργηθούν. Περισσότερες προσπάθειες πρέπει επίσης να καταβληθούν όσον αφορά τις αιτήσεις για την αναθεώρηση των ευρωπαϊκών διαταγών πληρωμής.

________________________________________
[1] Απόφαση του Δικαστηρίου (Πρώτο Τμήμα) της 13ης Δεκεμβρίου 2012 στην υπόθεση C-215/11, Iwona Szyrocka κατά SiGer Technologie GmbH, ECLI:EU:C:2012:794, σκέψη 53.
[2] Απόφαση του Δικαστηρίου (Πρώτο Τμήμα) της 14ης Ιουνίου 2012 στην υπόθεση C-618/10, Banco Español de Crédito SA v Joaquín Calderón Camino, ECLI:EU:C:2012:349, σκέψη 57.

Κυριακή, 4 Δεκεμβρίου 2016

Αντιφατική φυσιογνωμία ο Κάστρο

Δημοσιευμένο άρθρο του Κώστα Χρυσόγονου στο ΒΗΜΑ της Κυριακής 04/12


Ο θάνατος του γηραιού πρώην δικτάτορα Φιντέλ Κάστρο οριοθετεί κατά πάσα πιθανότητα το τέλος μιας εποχής όχι μόνο για την Κούβα αλλά και για τον υπόλοιπο κόσμο, γι’ αυτό και προσέλαβε τόση δημοσιότητα σε παγκόσμια κλίμακα, πολύ μεγαλύτερη από όση θα αναλογούσε στο μικρομεσαίο νησιωτικό κράτος των 110.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων και των 11 εκατομμυρίων κατοίκων .Η Κούβα ήταν μετά την επανάσταση του 1959 το μοναδικό παράδειγμα καθεστώτος «υπαρκτού σοσιαλισμού» στην αμερικανική ήπειρο. Εδώ και χρόνια όμως έχει αρχίσει μια πορεία «κινεζοποίησης», δηλ. διατήρησης του αυταρχισμού σε πολιτικό επίπεδο, με ταυτόχρονη σταδιακή στροφή προς τον καπιταλισμό στο οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο (π.χ. οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα από 8% του συνόλου το 1981 ανήλθαν σε 22% το 2006). Κατά τα φαινόμενα η πορεία αυτή μπορεί να επιταχυνθεί μετά τον θάνατο του ιστορικού ηγέτη του καθεστώτος και την προαναγγελθείσα για το 2018 αποχώρηση από την εξουσία του αδελφού και διαδόχου του, Ραούλ Κάστρο.

Τα πρώτα χρόνια μετά το 1959 το καθεστώς που εγκαθίδρυσαν οι αδερφοί Κάστρο και οι οπαδοί τους επέφερε σημαντικές αλλαγές στην κουβανική κοινωνία, με τη δήμευση της μεγάλης γαιοκτησίας, τη δραστική μείωση των οικονομικών ανισοτήτων, την καθιέρωση δωρεάν παιδείας και υγείας και την άρση των φυλετικών διακρίσεων που υπήρχαν στην πράξη σε βάρος των αφρικανικής καταγωγής κατοίκων του νησιού. Στο πολιτικό και θεσμικό επίπεδο οι δημοκρατικές εξαγγελίες των επαναστατών δεν εφαρμόστηκαν, αλλά τούτο δεν συνιστούσε καινοτομία, αφού επί αιώνες την Κούβα την εξουσίαζαν αποικιοκράτες ή δικτάτορες (με τελευταίο τον πρώην δεκανέα Μπατίστα, που ανατράπηκε το 1959). Το καθεστώς πάντως φαίνεται να διαθέτει ισχυρά ερείσματα,σε σημαντική μερίδα της κουβανικής κοινωνίας, αφού επιβίωσε από την κατάρρευση του « υπαρκτού σοσιαλισμού» στην ανατολική Ευρώπη και την παύση της σοβιετικής οικονομικής στήριξης.

Σήμερα το κατά κεφαλή εισόδημα των Κουβανών, υπολογισμένο με βάση την ισοτιμία αγοραστικής αξίας από την Παγκόσμια Τράπεζα για το διάστημα 2011 έως 2015, βρίσκεται στην 58η θέση επί συνόλου 183 κρατών που εμφανίζονται στον σχετικό πίνακα, σε μικρή απόσταση από άλλα κράτη της περιοχής (π.χ. τις Μπαχάμες στην 52η θέση). Η εισοδηματική ανισότητα φαίνεται πως αυξάνεται παράλληλα με τη σχετική φιλελευθεροποίηση της οικονομίας, με τον σχετικό δείκτη (Gini coefficient) να έχει ανέλθει, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, από 0,24 το 1986 σε 0.38 το 2000 και μάλλον σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα έκτοτε, αν και δεν υπάρχουν επίσημα στατιστικά στοιχεία (συγκριτικά η Ελλάδα το 2015 βρισκόταν στο 0,34 κατά τις εκτιμήσεις της Eurostat, δηλ. έχει μικρότερη ανισοκατανομή από την Κούβα, αν και πρέπει να επισημανθεί ότι στα άλλα κράτη της Λατινικής Αμερικής η κατάσταση είναι αρκετά χειρότερη, με δείκτες συνήθως άνω του 0,50). Αξιοσημείωτα είναι και τα μεταναστευτικά ρεύματα προς το εξωτερικό, αφού μόνο στις τρείς πρώτες δεκαετίες μετά το 1959 έφυγαν περίπου ένα εκατομμύριο Κουβανοί με κύριο προορισμό τις ΗΠΑ, παρά τις σχετικές απαγορεύσεις, ενώ το φαινόμενο εξακολουθεί να υφίσταται έκτοτε.

Στο θεσμικό επίπεδο το άρθρο 5 του κουβανικού Συντάγματος αναγορεύει το Κομμουνιστικό Κόμμα της χώρας σε «ανώτερη καθοδηγητική δύναμη της κοινωνίας και του κράτους», δηλ. ουσιαστικά καθιερώνει τον μονοκομματισμό. Ο ισχύων εκλογικός νόμος επιτρέπει μόνο μια υποψηφιότητα για καθεμιά από τις 609 έδρες της Εθνοσυνέλευσης, η οποία προκρίνεται από ελεγχόμενες από τον κομματικό μηχανισμό επιτροπές υποψηφιοτήτων και εγκρίνεται από τους ψηφοφόρους (χωρίς επαρκείς διασφαλίσεις της μυστικότητας της ψηφοφορίας) με «αξιοθαύμαστα» ποσοστά της τάξης του 84% και άνω. Τροποποιήσεις έχουν προαναγγελθεί για τις εκλογές του 2018, χωρίς να υπάρχουν πολλές ελπίδες ότι θα είναι ουσιώδεις.

Από όλα αυτά θα μπορούσε να συμπεράνει κανείς ότι τόσο η εκδοχή που παρουσιάζει τον Φιντέλ Κάστρο περίπου ως Μεσσία για τη χώρα του, όσο και η αντίθετη, η οποία τον περιγράφει σχεδόν ως Εωσφόρο, περιέχουν μυθολογικά στοιχεία. Ο εκλιπών ήταν μια αντιφατική φυσιογνωμία, αφού επαγγέλθηκε την κοινωνική απελευθέρωση και ηγήθηκε της ανατροπής του αυταρχικού καθεστώτος Μπατίστα, αλλά κατέληξε να συμβάλει στην οικοδόμηση ενός νέου τύπου αυταρχισμού. Στην πραγματικότητα άλλωστε την ιστορία δεν τη γράφουν οι ηγετικές προσωπικότητες αλλά οι κοινωνίες, οι οποίες πάντα βρίσκουν κάποιον πρόθυμο να εκφράσει τις τάσεις τους .Οι ηγέτες είναι κατά βάση οπαδοί των οπαδών τους. Και βέβαια καμιά κοινωνία δεν μένει στατική στον χρόνο και η κουβανική δεν πρόκειται να αποτελέσει εξαίρεση. Το κατά πόσο η εξέλιξή της θα οδηγήσει σε ανταγωνιστικές πολυκομματικές εκλογές, κατοχύρωση της ελευθερίας της έκφρασης κ.ο.κ., δεν μπορεί κανείς να το προεξοφλήσει από τώρα. Δεν φαίνεται πάντως να συμβάλλει στην προοπτική του εκδημοκρατισμού η συνέχιση της ισχύος του εμπορικού αποκλεισμού που επέβαλαν οι ΗΠΑ σε βάρος της Κούβας από το 1960,κατά παράβαση μάλιστα του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου, όπως διαπιστώνει σειρά αποφάσεων της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Η αλλαγή σελίδας μπορεί να προέλθει μόνο από τους ίδιους τους Κουβανούς.

Παρασκευή, 2 Δεκεμβρίου 2016

Ο Κώστας Χρυσόγονος στο SBC TV

Παρουσίαση της Έκθεσης του Κώστα Χρυσόγονου σχετικά με την ευθύνη για υπεράκτιες δραστηριότητες εκμετάλλευσης φυσικών πόρων


ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Βρυξέλλες, 02/12/2016


Την Έκθεση του σχετικά με την ευθύνη για τις υπεράκτιες δραστηριότητες εκμετάλλευσης φυσικών πόρων παρουσίασε στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ο Κώστας Χρυσόγονος. Ο Ευρωβουλευτής αναφέρθηκε στους κινδύνους που απειλούν επιχειρήσεις και περιβάλλον λόγω της φύσης των υπεράκτιων δραστηριοτήτων και υπογράμμισε πως πρέπει να θεσπιστούν κανόνες για περιπτώσεις αποζημιώσεων για ζημίες που προκαλούνται από τις δραστηριότητες αυτές, καθώς και για την αποκατάσταση οικοσυστημάτων σε περίπτωση ατυχημάτων. Παράλληλα επεσήμανε τη σημασία διευκόλυνσης της πρόσβασης των θυμάτων στη δικαιοσύνη, ενώ αναφέρθηκε στην προοπτική δημιουργίας ενός ταμείου με βάση τα τέλη που θα καταβάλλονται από βιομηχανίες υπεράκτιων δραστηριοτήτων, αλλά και στην ύπαρξη ενός σχεδίου δράσης της ΕΕ για την πρόληψη και την καταπολέμηση των συνεπειών ατυχημάτων που σχετίζονται με το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Έκλεισε την ομιλία του τονίζοντας την ανάγκη περαιτέρω συνεργασίας των κρατών-μελών της ΕΕ με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ενώ υπογράμμισε πως η πρόληψη είναι καλύτερη από τη θεραπεία και η θεσμοθέτηση ποινικών ευθυνών σε πανευρωπαϊκό επίπεδο θα οδηγήσει σε καλύτερη προστασία του περιβάλλοντος και των πολιτών.

Δείτε το βίντεο της ομιλίας εδώ:
https://www.youtube.com/watch?v=2JF-x5koiqg


Ακολουθεί το κείμενο της ομιλίας:

Η έκθεση σχετικά με την ευθύνη για τις υπεράκτιες δραστηριότητες εκμετάλλευσης κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου είναι το αποτέλεσμα μιας μακράς προσπάθειας να κάνουμε αλλαγές προς όφελος της Ευρώπης και των πολιτών της. Οι προτάσεις της έκθεσης αυτής δεν επηρεάζουν μόνο οικονομικές δραστηριότητες, αλλά έχουν επίσης ως στόχο να υποστηρίξουν τις περιβαλλοντικές ανάγκες της ευρωπαϊκής περιφέρειας.
Οι εργασίες που σχετίζονται με την παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου έχουν σημαντικό οικονομικό αντίκρισμα αλλά και υψηλή περιβαλλοντική επικινδυνότητα. Το μεγαλύτερο μέρος των δραστηριοτήτων εκμετάλλευσης κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου πραγματοποιείται στη Βόρεια Θάλασσα και τη Μεσόγειο. Λόγω της φύσης των εργασιών αυτών, είναι εξαιρετικά σημαντικό να εξασφαλιστεί η προστασία των επιχειρήσεων οι οποίες συνδέονται άμεσα με το περιβάλλον. Ο τομέας της εμπορικής αλιείας και οι άνθρωποι που εμπλέκονται στον τομέα της ιχθυοκαλλιέργειας μπορεί να υποστούν σημαντικές οικονομικές απώλειες από ατυχήματα ή λανθασμένη χρήση χημικών ουσιών. Οι επιχειρήσεις στον τομέα του τουρισμού θα μπορούσαν επίσης να έχουν οικονομικές απώλειες από τη μείωση των πελατών, λόγω πιθανών σχετικών ατυχημάτων.
Συνεπώς, είναι προφανές ότι πρέπει να θέσουμε ορισμένους κανόνες, για την προστασία όλων αυτών των οικονομικών δραστηριοτήτων που είναι τοποθετημένες κοντά σε υπεράκτιες δραστηριότητες εκμετάλλευσης κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου, δεδομένου μάλιστα ότι πάνω από το 90% του πετρελαίου και το 60% του φυσικού αερίου που παράγεται στην Ευρώπη, προέρχεται από αυτές. Επίσης, είναι υψίστης σημασίας να υπάρχουν μηχανισμοί αποζημίωσης για ζημίες που προκαλούνται από υπεράκτιες δραστηριότητες, αλλά και αντίστοιχοι που θα στοχεύουν στην αποκατάσταση των οικοσυστημάτων.
Η ισχύουσα ευρωπαϊκή οδηγία καθιστά τους κατόχους αδειών υπεράκτιων δραστηριοτήτων υπεύθυνους για την πρόληψη και την αποκατάσταση κάθε περιβαλλοντικής ζημίας που προκύπτει από τις δραστηριότητές τους. Απαιτεί επίσης από τα κράτη μέλη να θεσπίσουν διαδικασίες για το χειρισμό των αξιώσεων αποζημίωσης. Ωστόσο, η οδηγία δεν ασχολείται με θέματα ευθύνης για την ζημία σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα, όσον αφορά τραυματισμούς ή οικονομική ζημία, ούτε με την ποινική ευθύνη για υπεράκτια ατυχήματα. Επιβάλλεται λοιπόν να εκτιμηθεί η σημασία της θέσπισης περαιτέρω εναρμονισμένων κανόνων καθώς και ενός μηχανισμού αποζημίωσης για υπεράκτια ατυχήματα, προκειμένου να διευκολυνθεί η πρόσβαση στη δικαιοσύνη για τα θύματα. Για να προωθηθεί αυτή η εναρμόνιση, θα μπορούσε επίσης να αξιολογηθεί η δημιουργία ενός ταμείου με βάση τα τέλη που καταβάλλονται από βιομηχανίες υπεράκτιων δραστηριοτήτων.
Χρειαζόμαστε εξάλλου ένα σχέδιο δράσης της ΕΕ για την πρόληψη και την καταπολέμηση των συνεπειών ατυχημάτων που σχετίζονται με το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Ο αντίκτυπός τους έχει σοβαρές και μακροχρόνιες επιπτώσεις για το θαλάσσιο περιβάλλον και τούτο θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στην οδηγία.
Η Επιτροπή πρέπει να συνεργαστεί με τα κράτη μέλη, προκειμένου να επιταχυνθούν οι σχετικές διαδικασίες. Θα μπορούσε επίσης να δημοσιεύεται τακτικά ανάλυση κινδύνων και εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων για υπεράκτιες δραστηριότητες, σύμφωνα με παραμέτρους, όπως η βιοποικιλότητα, η κλιματική αλλαγή, η βιώσιμη χρήση του εδάφους, η προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και η κατάλληλη εκπαίδευση του προσωπικού πριν από οποιαδήποτε αδειοδότηση των επιχειρήσεων.
Αποτελεί προσωπική μου πεποίθηση ότι η πρόληψη είναι καλύτερη από τη θεραπεία και η θεσμοθέτηση ποινικών ευθυνών σε πανευρωπαϊκό επίπεδο θα μπορούσε να αποτελέσει έναν λόγο επιπλέον αποτροπής πέραν των υφιστάμενων αστικών κυρώσεων, οδηγώντας έτσι σε καλύτερη προστασία του περιβάλλοντος, αλλά και των πολιτών.

Πέμπτη, 1 Δεκεμβρίου 2016

Ομιλία του Κώστα Χρυσόγονου για τις δηλώσεις οικονομικών συμφερόντων των μελών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής


ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Βρυξέλλες, 01/12/2016


Την αυστηροποίηση των ελέγχων σχετικά με τις δηλώσεις οικονομικών συμφερόντων των μελών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ζήτησε ο Κώστας Χρυσόγονος. Με ομιλία του κατά τη διάρκεια των εργασιών της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις Βρυξέλλες, ο Ευρωβουλευτής τόνισε πως η αυστηροποίηση των ελέγχων είναι απαραίτητη για την προστασία της αξιοπιστίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ειδικά μετά από γεγονότα όπως η τοποθέτηση του πρώην Προέδρου Μπαρόζο σε καίρια θέση στον τραπεζικό τομέα λίγο καιρό μετά την αποχώρησή του από την Επιτροπή, τα οποία δείχνουν πως υφίστανται αφανείς διασυνδέσεις διαπλοκής με ιδιωτικά συμφέροντα. Παράλληλα επεσήμανε πως χρειάζεται να δοθούν περισσότερες αρμοδιότητες και πιο άνετα χρονικά περιθώρια στην Επιτροπή Νομικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου, προκειμένου αυτή να μπορεί να διαπιστώσει τις τυχόν αναλήθειες ή παραλείψεις των δηλώσεων αυτών. Έκλεισε την ομιλία του υπογραμμίζοντας πως οι επίτροποι δεν αρκεί να φαίνονται, αλλά και να είναι τίμιοι.

Δείτε το βίντεο της ομιλίας εδώ:
https://www.youtube.com/watch?v=C1Biukyk4jY


Ακολουθεί το κείμενο της ομιλίας:

Η έκθεση σχετικά με τις δηλώσεις οικονομικών συμφερόντων των μελών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που εξετάζουμε σήμερα έχει ως κεντρική ιδέα ότι ο έλεγχος των δηλώσεων αυτών πρέπει να γίνει πιο ενδελεχής και αυστηρός. Τούτο είναι απολύτως αναγκαίο για την προστασία της αξιοπιστίας της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη στιγμή μάλιστα κατά την οποία από μία σειρά γεγονότων, όπως π.χ. η τοποθέτηση του πρώην Προέδρου Μπαρόζο σε καίρια θέση στον τραπεζικό τομέα λίγο καιρό μετά την αποχώρησή του από την Επιτροπή, συνάγεται ότι υφίστανται αφανείς διασυνδέσεις διαπλοκής με ιδιωτικά συμφέροντα.
Εξάλλου, κατά την εξέταση των δηλώσεων οικονομικών συμφερόντων των μελών της Επιτροπής Γιουνκέρ το 2014 έγινε φανερό ότι χρειάζεται να δοθούν περισσότερες αρμοδιότητες και πιο άνετα χρονικά περιθώρια στην Επιτροπή Νομικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου, προκειμένου αυτή να μπορεί να διαπιστώσει τις τυχόν αναλήθειες ή παραλείψεις των δηλώσεων αυτών. Υπήρξαν περιπτώσεις επιτρόπων, όπως του κ. Κανιέτε, όπου από το περιεχόμενο της δήλωσης ή από άλλα στοιχεία προέκυπταν ανοικτά ερωτήματα αλλά αυτά δε διερευνήθηκαν επαρκώς.
Οι επίτροποι δεν αρκεί να φαίνονται τίμιοι, πρέπει να είναι τίμιοι. Συνεπώς, η Ευρωπαϊκή Αριστερά θα στηρίξει την έκθεση αυτή στην αυριανή ψηφοφορία και ελπίζουμε ότι θα ακολουθήσουν οι επιβεβλημένες από τα πράγματα τροποποιήσεις των σχετικών κανόνων.